Roel van der Wielen Commercieel directeur

Waarom groeiende organisaties steeds langzamer worden. Ontdek hoe druk gedrag verandert en waarom besluitvorming vertraagt.

Publicatie: 6 juli 2019

Waarom organisaties langzaam worden

Het begint bijna altijd hetzelfde. Een organisatie groeit. Nieuwe klanten, nieuwe medewerkers, meer omzet, meer energie. In het begin voelt die groei als een overwinning. Alles beweegt. Iedereen werkt hard. Besluiten worden snel genomen en problemen worden direct opgelost. Totdat er iets verandert. Vergaderingen duren langer. Besluiten worden voorbereid in plaats van genomen. Teams wachten op elkaar. Managers willen eerst afstemmen voordat ze iets doen. En langzaam kruipt er een gevoel in de organisatie dat moeilijk te benoemen is. Het voelt alsof de motor nog draait, maar de snelheid eruit is. Organisaties worden niet langzaam omdat mensen minder hard werken. Ze worden langzaam omdat het systeem waarin mensen werken steeds trager wordt.

Het moment waarop snelheid verdwijnt

In kleine organisaties ontstaat snelheid vanzelf. Niet omdat alles perfect georganiseerd is, maar omdat mensen dicht bij elkaar zitten. Problemen worden direct gezien. Besluiten worden vaak genomen door degene die het probleem ziet. En iedereen weet ongeveer waar de organisatie naartoe beweegt.

Wanneer organisaties groeien verandert dat mechanisme. Meer mensen betekent meer rollen. Meer rollen betekent meer afstemming. En meer afstemming betekent dat besluiten niet meer automatisch ontstaan.

Wat eerst één gesprek was, wordt nu drie meetings. Wat eerst een beslissing was, wordt nu een discussie. En wat eerst eigenaarschap was, wordt nu verantwoordelijkheid delen.

Daar begint vertraging.

Waarom groei snelheid vernietigt

Groei heeft een verborgen prijs. Wanneer organisaties groter worden, neemt complexiteit exponentieel toe.

Meer medewerkers betekent meer communicatie. Meer teams betekent meer afhankelijkheden. Meer managers betekent meer besluitlagen.

In theorie kan structuur dat oplossen. In praktijk creëert structuur vaak nieuwe vormen van vertraging.

Een organisatie kan namelijk twee dingen tegelijk doen:

  • schaal creëren
  • snelheid behouden

Maar zonder duidelijke gedragskaders wordt schaal bijna altijd gekocht met verlies van snelheid.

Daarom zie je vaak dat organisaties na hun eerste groeispurt tegen dezelfde muur lopen.

Zie ook het artikel waarom organisaties vastlopen na hun eerste groeispurt.

Het echte probleem is geen structuurprobleem

Veel leiders reageren op organisatorische vertraging met meer structuur. Nieuwe rollen. Nieuwe meetings. Nieuwe dashboards. Nieuwe processen.

Dat voelt logisch. Maar meestal raakt het niet de kern van het probleem.

Het echte probleem zit niet in structuur. Het zit in gedrag.

Wanneer organisaties groeien, verandert de druk waaronder mensen werken.

En wanneer druk verandert, verandert gedrag.

Drie patronen die organisaties langzaam maken

1 Onzeker eigenaarschap

In kleine organisaties is eigenaarschap zichtbaar. Iedereen ziet wie iets oppakt. In grotere organisaties wordt dat minder duidelijk.

Wanneer verantwoordelijkheid niet scherp is, gaan mensen automatisch afwachten. Niet uit luiheid. Maar uit zelfbescherming.

Daarom is het belangrijk te begrijpen waarom verantwoordelijkheid verdwijnt in organisaties.

2 Besluitvorming verschuift omhoog

Naarmate organisaties groeien, verschuiven beslissingen vaak naar boven. Managers willen controle. Medewerkers zoeken zekerheid. En leiders willen overzicht.

Het gevolg is dat steeds meer beslissingen wachten op steeds minder mensen.

Dat maakt organisaties traag.

3 Overleg vervangt actie

Wanneer eigenaarschap onduidelijk is, ontstaat er meer overleg.

Overleg voelt productief, maar vervangt vaak echte beslissingen.

Het resultaat is een organisatie die veel praat maar weinig beweegt.

Waarom druk gedrag verandert

Elke organisatie functioneert volgens dezelfde keten:

druk → gedrag → resultaat

Wanneer organisaties klein zijn, is druk direct zichtbaar.

Klanten bellen. Problemen liggen op tafel. En oplossingen worden snel getest.

Wanneer organisaties groeien, wordt druk diffuser.

Problemen worden later zichtbaar. Beslissingen hebben grotere impact. En fouten worden risicovoller.

Daardoor verandert gedrag.

Dit is precies wat het Gedragsrendement Model beschrijft.

Waarom leiders snelheid onderschatten

Veel leiders zien snelheid als een operationeel probleem.

Maar snelheid is bijna altijd een gedragsprobleem.

Wanneer mensen duidelijk eigenaarschap hebben, nemen ze sneller beslissingen. Wanneer kaders helder zijn, hoeven teams minder af te stemmen. Wanneer druk zichtbaar is, wordt gedrag voorspelbaar.

Daarom onderschatten leiders vaak de rol van gedrag in prestaties.

De rol van cultuur in snelheid

Cultuur wordt vaak gezien als een zachte factor.

Maar cultuur bepaalt in werkelijkheid hoe snel een organisatie beweegt.

Cultuur bepaalt namelijk wat mensen doen wanneer niemand kijkt.

Wanneer cultuur eigenaarschap beloont, versnelt een organisatie. Wanneer cultuur voorzichtigheid beloont, vertraagt een organisatie.

Daarom is het essentieel om te begrijpen waarom cultuur resultaat bepaalt.

Hoe directies snelheid terugbrengen

Wanneer een organisatie langzaam wordt, moet de directie eerst begrijpen waar de vertraging ontstaat.

Drie vragen helpen daarbij.

  • Waar blijven beslissingen liggen
  • Waar wachten teams op goedkeuring
  • Waar is eigenaarschap onduidelijk

Wanneer dat zichtbaar wordt, kan snelheid terugkomen.

Clusterlinks

Herken je deze patronen in je organisatie? Dan is de kans groot dat je geen capaciteitsprobleem hebt, maar een gedragsprobleem dat door groei zichtbaar wordt.

DIT IS GEEN LOSSE TIP. DIT IS EEN VOORSPRONG.

Dit artikel komt uit The Van der Wielen Advantage. Wil je sneller door het gedoe in je team heen prikken en menselijker sturen?

Ontdek het framework Plan een gesprek

LEES OOK:

DEEL DIT ARTIKEL:

LinkedIn Facebook X

Vergelijkbare berichten